Favqulodda vaziyatlar ruxsat so'ramaydi. Ular tezda, ogohlantirishsiz paydo bo'ladi va zudlik bilan chora ko'rishni talab qiladi. Vahima va aniqlik o'rtasidagi farq? Tayyorgarlik.
Shuning uchun favqulodda tartib-qoidalar parvozini o'rgatish shunchaki tekshirish uchun quti emas - bu har bir uchuvchi o'zlashtirishi kerak bo'lgan omon qolish qobiliyatidir. Siz birinchi yakkaxon fazadagi talaba bo'lasizmi yoki tijoriy uchuvchi bo'lasizmi, bosim ostida qanday javob berishni o'rganish xavfsiz qo'nishni yaqin qo'ng'iroqlardan ajratib turadi.
Ushbu qo'llanma sizga ishlatiladigan 7 ta asosiy qadamni ko'rsatadi parvoz maktablari va simulyator dasturlari butun dunyo bo'ylab xotirjam, ishonchli va malakali uchuvchilarni yaratish. Xotira elementlaridan tortib nazorat roʻyxati intizomiga va real dunyoda takrorlashga qadar, narsalar yon tomonga ketganda qanday o'ylashni va harakat qilishni aniq bilib olasiz.
Chunki aviatsiyada umid strategiya emas. Trening bu.
Favqulodda vaziyatlar psixologiyasini tushuning
Tekshirish ro'yxatlari yoki kokpit mashqlaridan oldin, ongda favqulodda tartib-qoidalar parvozini o'rgatish boshlanadi. Parvoz paytida biror narsa noto'g'ri bo'lsa, miyangiz mantiqqa mos kelmaydi - u omon qolish rejimiga o'tadi. Yurak urishi tezlashadi, ko'rish torayadi va aniq fikrlash qiyinlashadi.
Uchuvchilar bu siljishni tan olish va unga qarshi ishlash uchun o'qitiladi. Qo'rquvni egallashga yo'l qo'ymaslik o'rniga, ular ruhiy holatga tayanadilar: sekin nafas olish, diqqatni jamlagan fikrlash va protsessual xotira. Shuning uchun tafakkur himoyaning birinchi qatlamidir.
O'qituvchilar ko'pincha baxtsiz hodisalarning o'zi emas, balki uchuvchining qanday munosabatda bo'lishini tushuntiradilar. Psixologik javobni boshqarishni o'rganish orqali siz favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlarning boshqa barcha jihatlari uchun poydevor qo'yasiz. Chunki miyangiz vahima qilishni xohlasa, mashg'ulot qo'llaringizni barqaror ushlab turadi.
Darhol bajariladigan amallarni eslab qolish (xotira elementlari)
Ba'zi favqulodda vaziyatlar sizga o'ylash uchun vaqt bermaydi - ular darhol harakat qilishni talab qiladi. Shuning uchun ham favqulodda parvozlar bo'yicha mashg'ulotlarning birinchi maqsadlaridan biri xotira elementlarini o'zlashtirishdir.
Dvigatel yong'inlari, elektr tutuni yoki boshqaruvni yo'qotish kabi jiddiy nosozliklar paytida darhol bajarishingiz kerak bo'lgan qalin shriftdagi protseduralar. Birinchi bir necha soniyalarda havola qilish uchun hech qanday nazorat ro'yxati yo'q - sizning miyangiz va tanangiz nima qilishni allaqachon bilishi kerak.
Uchuvchilar ushbu bosqichlarni xotiraga yozish uchun mashqlar, qo'ng'iroq qilish va javob berish usullari va stsenariyga asoslangan simulyatsiyalardan foydalanadilar. Misol uchun, parvoz paytida yong'in darhol gaz kelebeğini to'xtatishni, aralashmaning bo'sh turishini va yoqilg'ini o'chirishni talab qiladi. O'qituvchilar ularni shunchaki o'rgatmaydilar, balki ularni muntazam ravishda sinab ko'rishadi.
Refleksli esda saqlashning bu darajasi uchuvchilarga eng muhim paytda bir necha qo'shimcha soniyalarni beradi. Va busiz, inqirozda hech qanday nazariya yordam bermaydi. Favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlarda xotira elementlari ixtiyoriy emas - ular hayotni saqlab qoladi.
Tekshirish ro'yxatiga rioya qiling - har safar
Darhol xotira harakatlari tugallangandan so'ng, favqulodda vaziyatlarda parvozlarni o'rgatishning navbatdagi muhim bosqichi nazorat ro'yxatini bajarishdir. Bu erda ko'plab yangi uchuvchilar xatolarga yo'l qo'yishadi - qadamlarni unutganlari uchun emas, balki stress ularni o'tkazib yuborish yoki shoshilishga vasvasaga solishi sababli.
Tekshirish ro'yxati sizning ikkinchi himoya qatlamingizdir. Bu allaqachon yuqori stavkada hech qanday muhim element o'tkazib yuborilmasligini ta'minlaydi. Kokpitdagi tutundan tortib to yoqilg'i tizimining noto'g'ri ishlashi, har bir favqulodda vaziyat bosqichma-bosqich bajarilishi kerak bo'lgan tuzilgan, tasdiqlangan protseduraga ega.
Tajribali uchuvchilar bu yerda sekinlashish uchun miyalarini mashq qiladilar. Hatto bosim ostida ham, ular har bir harakatni og'zaki ifodalaydi va tasdiqlaydi, ko'pincha ko'p ekipajli muhitda chaqiruv va javob formatidan foydalanadi.
O'qituvchilar bir qoidani qayta-qayta ta'kidlaydilar: avval samolyotda uching, keyin nazorat ro'yxatini boshqaring. Boshqacha qilib aytganda, nazoratni ushlab turing, keyin oqimga ergashing. Favqulodda tartib-qoidalar bo'yicha parvoz mashg'ulotlari bu tartibni tinimsiz mustahkamlaydi - chunki vahima boshlanganda, jarayon sizning hayot yo'lingizdir.
Simulyatsiya qilingan stress stsenariylarida mashq qiling
Qog'ozda nima qilish kerakligini bilishning o'zi etarli emas - siz bosimni his qilishingiz kerak.
Shuning uchun real simulyatsiya favqulodda vaziyatlar bo'yicha parvozlarni tayyorlashning asosiy komponentidir. Bu ish stoli sim kartasi, to‘liq harakatlanuvchi qurilma yoki haqiqiy qo‘sh boshqariladigan samolyot bo‘ladimi, maqsad xavfsiz stress yaratishdir. Ushbu stsenariylar sizni xotira elementlarini qo'llashga, nazorat ro'yxatiga rioya qilishga va real vaqtda kompozitsiyani saqlashga majbur qiladi.
O'qituvchilar ko'pincha uchish paytida dvigatelning ishdan chiqishini, kruizda elektr yong'inlarini yoki IMCda asboblarni yo'qotishni taqlid qiladilar. Siz qotib qolmasdan, shoshilmasdan yoki improvizatsiya qilmasdan javob berishingiz kutiladi. Buning o'rniga, siz o'qigan narsangizga tayanasiz va buni qayta-qayta bajarish orqali o'zingizga ishonch hosil qilasiz.
Simulyatorlar ko'p dvigatelli, asbob-uskunalar va tijorat talabalari uchun ayniqsa kuchli. Ular haqiqiy samolyotlarda mashq qilish uchun juda xavfli bo'lgan murakkab nosozliklarga imkon beradi.
Ushbu stress ta'siri nazariy o'rganishni haqiqiy mahoratga aylantiradi. Favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlarda bilishning o'zi etarli emas - siz bajarishingiz mumkinligini isbotlashingiz kerak.
Har bir protsedura ortida nima uchun ekanligini bilib oling
Buyuk uchuvchilar shunchaki qadamlarni bajarmaydilar - ular ularni tushunishadi. Favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlarning muhim qismi bilishdir nima uchun har bir harakat mavjud.
Misol uchun, nima uchun vosita yong'in paytida yonilg'i selektorini o'chirishdan oldin aralash tortiladi? Quvvat o'chirilgan sirpanish paytida nima uchun qopqoqlarni tortib turasiz? Har bir harakatning sababini bilsangiz, siz shunchaki munosabat bildirmaysiz, balki o'ylaysiz.
Ushbu chuqurroq tushunish, shuningdek, nazorat ro'yxatlari aniq stsenariyni qamrab olmasligi mumkin bo'lgan qisman yoki g'ayrioddiy nosozliklarda yordam beradi. Siz qotib qolmasdan yoki ko'r-ko'rona taxminlar qilmasdan aqlli tarzda moslashish uchun kontekstga ega bo'lasiz.
Parvoz o'qituvchilari tez-tez aytadi: "Agar siz tizimlarni tushunsangiz, favqulodda vaziyatlarni tushunasiz." Buning sababi, eng yaxshi qarorlar faqat bitta yoki boshqa emas, balki bilim va refleksdan kelib chiqadi.
Favqulodda tartib-qoidalar parvoz mashg'ulotlari hech qachon ko'r-ko'rona yodlanmasligi kerak. Samolyotning harakatini qanchalik ko'p tushunsangiz, biror narsa noto'g'ri bo'lsa, shunchalik ishonchli va tezroq javob berasiz.
Avtomatik bo'lguncha burg'ulash
Haqiqiy favqulodda vaziyatda o'ylashga vaqt yo'q - faqat harakat qilish vaqti. Shuning uchun takrorlash favqulodda tartib-qoidalar parvozini o'qitishning asosidir.
Tez-tez mashq qilish orqali uchuvchilar rivojlanadi avtomatiklik- muhim vazifalarni instinktiv ravishda bajarish qobiliyati. Dvigatelning ishdan chiqishini tekshirish ro'yxatini bajarish yoki idishni to'satdan depressurizatsiya qilishda bo'ladimi, miyangiz stress ostida qolsa, mushaklar xotirasi faollashadi.
Parvoz maktablari va CFIlar bir xil protseduralarni qayta-qayta takrorlashda yordam berish uchun soxta favqulodda vaziyatlar, og'zaki testlar va parvoz simulyatsiyalaridan foydalanadilar. Vaqt o'tishi bilan aqliy yuk kamayadi va javob vaqtingiz keskinlashadi.
Bunday tayyorgarlik darajasi o'qishdan emas, balki bajarishdan kelib chiqadi. Maqsad mukammallik emas; bu izchillik. Chunki yuqori zarbli daqiqalarda eng ko'p burg'ulagan uchuvchi ko'pincha xotirjam, qat'iyatli va nazoratni saqlaydi. Favqulodda tartib-qoidalar bo'yicha parvoz mashg'ulotlarida siz takrorlagan narsa siz ishonadigan narsaga aylanadi.
Hukmni kuchaytirish uchun haqiqiy voqealarni ko'rib chiqing
Kitoblar va nazorat ro'yxatlari sizga tartib-qoidalarni o'rgatadi, ammo haqiqiy vaziyatlar sizni hukm qilishga o'rgatadi. Favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlarda qimmatli, ammo ko'pincha kam qo'llaniladigan vosita aviatsiyadagi favqulodda vaziyatlarni o'rganishdir.
Hodisalarni tahlil qilish - aviakompaniyalar kokpitidagi yozuvlardan NTSB hisobotlarigacha - ishlar qanday noto'g'ri ketayotgani, uchuvchilar qanday munosabatda bo'lishi va qanday natijalarga olib kelishi haqida ma'lumot beradi. Siz mashg'ulotlar boshlangan va hayotni saqlab qolgan va noto'g'ri qarorlar vaziyatni yomonlashtirgan boshqa daqiqalarni ko'rasiz.
Bunday aks ettirish shakllanadi vaziyatni anglash. Bu sizni so'rashga o'rgatadi:
"O'sha paytda men nima qilgan bo'lardim?"
Siz naqshlarni sezishni boshlaysiz, muammolarni oldindan ko'ra olasiz va tezroq aqliy nazorat ro'yxatlarini ishlab chiqasiz.
Ko'pgina CFIlar amaliy mashg'ulotlar muhokamalarini asosiy darslarga qo'shadilar, ilg'or talabalar esa ko'pincha YouTube debrieflarini kuzatib boradilar yoki " kabi podkastlarni tinglashadi.PilotEdge"Yoki"Parvoz xavfsizligi detektivlari”. Haqiqiy voqealarni o'rganish nazariyadan ko'ra favqulodda parvozlarni amalga oshirishni o'rgatadi - bu uni tafakkurga aylantiradi.
Xulosa - eng yomoni uchun mashq qiling, eng yaxshisi uchun uching
Favqulodda vaziyatlarni oldindan aytib bo'lmaydi - lekin sizning javobingiz bo'lishi mumkin.
Favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlarning maqsadi vahima emas, balki aniqlik bilan javob beradigan xotirjam, qobiliyatli uchuvchini yaratishdir. Bu qo'rquv haqida emas - bu tayyorlik haqida. Muhim harakatlarni eslab qolishdan tortib, burg'ulash tartib-qoidalari va real hayot holatlarini ko'rib chiqishgacha, har bir qadam hamma narsa nazoratdan chiqib ketganda nazoratni ushlab turish qobiliyatingizni oshiradi.
Eng yomoni uchun tayyorgarlik ko'rganingizda, siz nafaqat favqulodda vaziyatlarda omon qolasiz, balki ularni engib o'tasiz.
Shunday qilib, parvoz safaringizda qayerda bo'lsangiz ham, favqulodda mashg'ulotlarni birinchi o'ringa qo'ying. Chunki eng muhimi, bugun sarmoya kiritgan vaqtingiz ertaga ketishingizga sabab bo'ladi.
Tez-tez so'raladigan savollar - Favqulodda tartib-qoidalar bo'yicha parvoz mashg'ulotlari
Favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlar nima?
Favqulodda tartib-qoidalar bo'yicha parvoz mashg'ulotlari dvigatel ishdan chiqishi, elektr yong'inlari, tizimdagi nosozliklar yoki aloqa yo'qolishi kabi parvoz paytida inqirozlarni hal qilishga tayyorlaydigan maxsus uchuvchi yo'riqnomasidir. Bu tezkor harakatlarni (xotira elementlarini) o'rganishni, standart operatsion nazorat ro'yxatlarini mashq qilishni va bosim ostida tez, ishonchli javoblarni yaratish uchun simulyatsiya qilingan va real stsenariylarda o'qitishni o'z ichiga oladi.
Nega uchuvchilar uchun favqulodda vaziyatlar bo'yicha mashg'ulotlar muhim?
Aviatsiyadagi favqulodda vaziyatlar ko'pincha ogohlantirishsiz sodir bo'ladi va sizning reaktsiya vaqtingiz juda muhimdir. Favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlar sizga tez, xotirjam va aniq javob berishni ta'minlaydi. Bu vahima oldini olishga yordam beradi, xavfsizlikni yaxshilaydi va stressli vaziyatlarni ikkilanmasdan boshqarishga ishonchni oshiradi.
Xususiy uchuvchi mashg'ulotlari paytida favqulodda vaziyatlarda tartib-qoidalar o'qitiladimi?
Ha. Hatto xususiy uchuvchilar darajasida ham favqulodda tartib-qoidalar bo'yicha parvozlarni o'qitish asosiy o'quv dasturining bir qismidir. Siz boshlang'ich maktab va parvoz darslarida simulyatsiya qilingan dvigatelning uzilishi, elektr nosozliklari va boshqa muhim stsenariylarga qanday javob berishni o'rganasiz. Maqsad xavfsiz qarorlar qabul qilishdir - hatto yolg'iz uchayotganingizda ham.
Favqulodda jarayonlarni qanchalik tez-tez bajarishim kerak?
Ideal holda, favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlar muntazam ravishda amalga oshirilishi kerak, ayniqsa malakani tekshirish, simulyator mashg'ulotlari va parvozlarni ko'rib chiqish paytida. Mustahkamlik mushaklar xotirasini rivojlantiradi va sizning javoblaringiz vaqt o'tishi bilan keskin bo'lishini ta'minlaydi. Aksariyat o'qituvchilar har oy kamida bir marta favqulodda mashqlarni qayta ko'rib chiqishni tavsiya qiladilar.
Simulyatorlar uchuvchilarni haqiqiy favqulodda vaziyatlarga samarali tayyorlay oladimi?
Mutlaqo. Zamonaviy parvoz simulyatorlari haqiqiy samolyot tizimlari va favqulodda vaziyatlar stsenariylarini yuqori aniqlik bilan takrorlaydi. Darhaqiqat, simulyatorlar haqiqiy parvozga urinib ko'rish uchun juda xavfli bo'lgan yuqori xavfli stsenariylarda (masalan, ikkita dvigatelning ishdan chiqishi yoki asboblarning o'chirilishi) mashq qilish imkonini beradi. Ular talaba va tijorat uchuvchilari uchun favqulodda vaziyatlar bo'yicha parvozlarni tayyorlashning muhim qismidir.
Aviakompaniya yoki tijorat uchuvchilari uchun favqulodda tayyorgarlik zarurmi?
Ha. FAA va EASA qoidalari barcha tijorat va aviakompaniya uchuvchilari uchun ilg'or favqulodda parvoz tartib-qoidalarini tayyorlashni talab qiladi. Bunga yuqori stressli va ko'p ekipajli favqulodda vaziyatlarni hal qilishga qaratilgan boshlang'ich, takroriy va simulyatorga asoslangan mashg'ulotlar kiradi. Bu aviatsiya xavfsizligining ustunlaridan biridir.
Xotira elementlari va nazorat ro'yxati o'rtasidagi farq nima?
Xotira elementlari - bu favqulodda vaziyatda uchuvchining nazorat ro'yxatiga havola qilmasdan amalga oshirishi kerak bo'lgan darhol harakatlaridir. Ular avtomatik ravishda takrorlanmaguncha takrorlanadi. Xotira elementlari tugallangandan so'ng, pilot barcha qadamlar bajarilganligini tasdiqlash uchun bosma yoki elektron nazorat ro'yxatiga murojaat qiladi. Ikkalasi ham favqulodda vaziyatlarda parvoz qilish bo'yicha mashg'ulotlarda hal qiluvchi elementlardir.
Florida Flyers Flight Academy jamoasi bilan bugun bog'laning (904) 209-3510 parvoz maktablarini qanday o'tkazish haqida ko'proq ma'lumot olish uchun.
